Een diamant die opwelt uit het water

Het verhaal gaat dat Jean II van Chambes tijdens één van zijn missies in Venetië in verrukking werd gebracht door de weelderige paleizen langs het Canal Grande en daarop het krankzinnige idee opvatte om een kasteel te laten bouwen in de bedding van de Loire. Nog nooit eerder was een dergelijk project uitgevoerd en nadien zou dit ook nooit meer gebeuren.

De Mont Soreau, een rots van wit tufkrijt in de Loire, was de ideale plek om te dienen als fundering voor het moderne gebouw dat de privéraadgever van Karel VII hier wilde neerzetten. Jean II van Chambes, een humanist in de ban van de vooruitgang en vriend van Jacques Cœur, was een fijnzinnige waarnemer van zijn tijd. Hij liet het eerste kasteel in renaissancestijl in Frankrijk bouwen, een kasteel met koninklijke afmetingen, een onmogelijke droom van steen en water, symbool van het pijlsnelle succes van zijn politieke carrière. De regel dat er altijd afstand moet zijn tussen de kastelen en de rivier, zoals in Chaumont-sur-Loire, Amboise en Saumur, is hier niet in acht genomen, zozeer vormt het kasteel één geheel met het landschap dat het wassende water en de onstuimige grillen van de Loire ondergaat.
De haven van het kasteel van Montsoreau werd een belangrijke handelshaven in de renaissance, met een grote activiteit in verband met het tolgebouw aan de Loire, loodrecht op het kasteel, dat een belangrijke bron van winst was voor de landheren van Montsoreau.
Ook al werd in 1820 het kasteel door de aanleg van een weg gescheiden van de Loire, in 2017 werd de haven weer opengesteld voor scheepvaart onder aansporing van Philippe Méaille, de huidige eigenaar van het kasteel. Er zijn rivierpendels vanaf Saumur in het leven geroepen, die de toeristen rechtstreeks aan de voet van het kasteel afzetten.